Historia zamku

 

Obecny renesansowy zamek zbudowano na planie zbliżonym do prostokÄ…ta o wymiarach 30 x 26 m. W Å›rodku zaÅ‚ożenia znajdowaÅ‚ siÄ™ niewielki dziedziniec z centralnie usytuowanÄ… studniÄ…. CzworobocznÄ… wieżę o wymiarach 8,8 x 7,5 m umiejscowiono w poÅ‚udniowo-zachodniej części zaÅ‚ożenia. Po obu jej stronach wzniesiono prostokÄ…tne budynki, peÅ‚niÄ…ce funkcje mieszkalne. Po prawej stronie wieży znajdowaÅ‚ siÄ™ trzykondygnacyjny tzw. dom paÅ„ski, z którego przyziemia na zewnÄ…trz prowadziÅ‚a zamkowa furta. Po lewej stronie wieży ulokowany byÅ‚ tzw. budynek sÅ‚użebny. Zamkowy dziedziniec okalaÅ‚y drewniane ganki. Pierwotne wejÅ›cie do zamku wiodÅ‚o przez most nad fosÄ…, prowadzÄ…cy bezpoÅ›rednio na drugÄ… kondygnacjÄ™ wieży.

 

 

Brak dokumentów zwiÄ…zanych z budowÄ… zamku uniemożliwia dokÅ‚adne okreÅ›lenie daty jego powstania. Z badaÅ„ historycznych wynika, że renesansowy zamek powstaÅ‚ na miejscu wczeÅ›niejszego Å›redniowiecznego zaÅ‚ożenia, po którym relikty odsÅ‚oniÄ™te zostaÅ‚y w czasie prowadzonych od 2000 badaÅ„ archeologicznych i który należy wiÄ…zać z XV-wiecznÄ… siedzibÄ… rodu Chudowskich.

 

 
rys. Arkadiusz Tarasiński

Za budowniczego renesansowego zamku kamienno-ceglanego uznaje siÄ™ Jana GieraÅ‚towskiego, który w 1532 roku kupiÅ‚ dobra rycerskie Chudów - Paniówki. Po jego Å›mierci majÄ…tek odziedziczyÅ‚ syn - WacÅ‚aw. GieraÅ‚towscy byli w posiadaniu zamku do 1622 roku. W latach 1706-1767 wÅ‚aÅ›cicielami zamku byÅ‚a rodzina Foglarów. Zamek w tym czasie przeżywaÅ‚ swój kolejny rozkwit i, jak podajÄ… źródÅ‚a historyczne, należaÅ‚ wówczas do najwspanialszych rezydencji na Górnym ÅšlÄ…sku, w której odbywaÅ‚y siÄ™ liczne bale i przyjÄ™cia. Po roku 1768 zamek dość czÄ™sto zmieniaÅ‚ wÅ‚aÅ›cicieli tracÄ…c na znaczeniu.

W 1837 roku wÅ‚aÅ›cicielem zamku w Chudowie zostaÅ‚ Aleksander von Bally, który dokonaÅ‚ licznych przebudów, nie uwzglÄ™dniajÄ…c jednak pierwotnego stylu budowli, co doprowadziÅ‚o do zatarcia renesansowej formy obiektu. MiÄ™dzy innymi, w zwiÄ…zku z legendami mówiÄ…cymi, iż zamek w Chudowie jest starym zamkiem templariuszy, von Bally przebudowaÅ‚ wieżę, umieszczajÄ…c w niej kaplicÄ™ (poÅ‚Ä…czone dwie kondygnacje wieży). W tym czasie zmianie ulegÅ‚o również najbliższe otoczenie zamku, przy którym powstaÅ‚ duży budynek o charakterze gospodarczym. MieÅ›ciÅ‚ siÄ™ w nim zamkowy browar i karczma.